De afgelopen jaren zijn er veel schandalen met betrekking tot witwassen geregistreerd. De Panama Papers hebben bijvoorbeeld aangetoond hoe rijken en machtigen belastingparadijzen gebruiken om hun vermogen te verbergen. Grote bedrijven zoals UBS en ABN AMRO worden ervan verdacht de AML-richtlijnen niet na te leven door signalen van risicovolle klantprofielen te negeren. Onlangs heeft de Commonwealth Bank ermee ingestemd een boete van $700 miljoen te betalen voor het overtreden van de wetten ter bestrijding van witwassen en terrorismefinanciering.
Deze schandalen weerspiegelen cruciale problemen waarmee het moderne financiële systeem wordt geconfronteerd. Dit artikel beoogt meer inzicht te geven in het huidige juridische kader met het voorstel van de 5e AML-richtlijn (AMLD 5).
Wat is AML?
Anti-witwassen is een reeks procedures, wetten en voorschriften die zijn ontworpen om praktijken aan te pakken die verband houden met inkomsten uit illegale activiteiten.
Waarom is het aannemen van AML een grote zaak voor bedrijven?
Een bedrijf heeft de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat zijn financiële transacties met belanghebbenden, aandeelhouders en derden geen verband houden met illegale handelingen. Deze praktijk helpt niet alleen om te voldoen aan wettelijke regelingen, maar ook om meerdere aspecten van het bedrijf te verbeteren (reputatie-, operationele, financiële en compliance-risico's).
Het kader van de Europese richtlijnen ter bestrijding van witwassen
In juli 2016 besloot de Europese Commissie, in de nasleep van terroristische aanslagen en het Panama Papers-schandaal, de strijd tegen terrorismefinanciering en witwassen te versterken. Tegenwoordig worden moderne technologiediensten steeds populairder als alternatieve financiële kanalen. Sommige blijven echter buiten het toepassingsgebied van de wettelijke vereisten, wat mogelijk niet langer legitiem is. Dit is de reden waarom een actueel juridisch systeem noodzakelijk is. Het is vermeldenswaard dat de 5e AML-richtlijn een wijziging is van eerdere richtlijnen.
Wat zijn de uitdagingen en kansen van de Vijfde Anti-Witwasrichtlijn (5AMLD)?
Dit jaar (2018) is de 5e AML-richtlijn nieuw aangenomen door de Raad van de Europese Unie en moet deze tegen januari 2020 in nationaal recht van de verschillende lidstaten zijn omgezet. Met een evoluerend financieel landschap en met name de toepassing van de Algemene Verordening Gegevensbescherming, worden bedrijven geconfronteerd met nieuwe uitdagingen. De belangrijkste wijzigingen zijn de volgende:
AML en CTF uitbreiden naar virtuele valuta, belastinggerelateerde diensten en kunstwerken
Controles verbeteren op transacties met derde landen met een hoog risico
Anoniem gebruik van elektronischgeldproducten alleen toestaan in twee situaties
Direct in de winkel voor een maximumbedrag van €150
Online voor een maximumbedrag van €50
Klanten uit een derde land die verblijfsrechten of staatsburgerschap in de lidstaat aanvragen in ruil voor kapitaaloverdrachten, moeten worden beschouwd als een factor die wijst op een potentieel hoger risico
Een transparanter systeem opzetten met betrekking tot uiteindelijk belang
Betere verbindingen tot stand brengen tussen registers van uiteindelijk belang om samenwerking en uitwisseling van informatie tussen lidstaten te vergemakkelijken
Een gecentraliseerd register van bankrekeningen of opvraagsystemen opzetten
Bevoegdheden van de financiële inlichtingeneenheden van de EU versterken en hun samenwerking vergemakkelijken
Samenwerking tussen financiële toezichthoudende autoriteiten verbeteren
